Shillong: Ban kiar naki jingshongkha khynnah bad ki kam thala,ka KSU Kupli Area Circle kala ioh lad ban pynlong daka Awareness program halor ka phang” Ka Child Related Issues” haka 8 tarik u Risaw 2024 ha Iaw Pyngkat ha shnong Iooksi.
Ha kane ka sngi la iadon lang lang daki sahep naki department bapher bapher naduh ka tnat District Child Protection Unit,Ka Tnat ka Koit ka Khiah,Ka Tnat Fire Service,kumjuh ruh lah iadonlang daki waheh Shnong naki shnong bapher bapher badon hakane ka thain,ki Village Organization,ki Asha,bad ruh lah iadon lang naki trai jongki Resort badon shakane ka thaiñ.
Ia kane ka prokram la pyniaid da i Ramius Suchiang ba dei u Secretary jong ka Iaw pyngkat(iooksi) la ioh kyntien pdiang burom bad maitphang na i Samla Balawantei Suchiang badei ruh i president ka KSU Kupli Area Circle,la ioh jingkren ruh na i Mr. Rikin Lamin ba mih khmat naka tnat Child Protection Unit ‘ i la ong ba naka liang ka Office kalah ban ai ka jingiarap bad ka jingiada ba pura naka bynta ki khynnah kiba shah lehbeiñ bad kiba shem lanot khamtam iaki khynnah basah khunswet lane phi lah ban phun ruh ha u toll free number 1098 phin sa ioh ka jingiarap naka office jong ki.
Lah ioh ruh ka jingkren na i Valentine Gino Synnah ba dei ruh i Waheh Shnong ka Shnong Saphai ‘ i la ong ruh kane ka phang kaba ka KSU ka buh kadei kaba kongsan tam l,namar bunsien mangi ki kmie ki kpa haka juk ba mynta ngi lah kum klet ban sneng iaki khun ki kti ki jong ngi kiba lah sdang ban khie samla namar wat mangi ki kmie ki kpa ruh ngi lah miet sngi tang haka peit mobile lane social media,ka jingsniew ka sdang ban rap iaki khun ki kti jong ngi kiba sdang khie samla.
Na ka liang jong ka Health department la ioh jingkren da i kong B.Kharjoh badei ruh i Head Educator ka tnat PHC Iooksi i la kyntu iaki longkmie ki khamtam haka por ba armet ba kim dei ban pep ban wad sha PHC ban ioh iaki injection ba bun jait ban iada iaki khunlung naka jingpang ba bunjait.i la kyntu ruh iaki khynnah kiba iohlok ympat dei por wat lada kila armet haka haka rta kaba dang rit ruh kimdei ban lehraiñ ban wan sha ki health center ban ioh iaki jingiada bad ban ioh ruh iaki counselling ne jingsneng jingkhraw naki Doctor bad ki nurse.
Na ka liang ka Fire Department lah ioh jingkren na i sir Risalan Rymbai ba dei ruh i incharge ka Fire service jongka Saphai Fire Service Department.i la ong ba ka ka ding ka don ar jait kaba ki khot ka Wanted bad unwanted fire,namar bunsien kum ki khynnah haba leitkai sha lum sha wah ki juh ai ding kulmar iaki khlaw ki btap bad tengteng ruh sa jia ka jingjia basngewsih ia ki ing kisem,lane ka pynjulor ruh iaki mrad mreng. Bad ki jingthung jingtep.
Lah ioh jingkren ruh na i samla Leningrad Tariang ba bat ruh kum i General Secretary ka KSU West Jaintia Hills District haka jingkren jong i la ong’ Wat khyrkieh ban kieng pla na khmat kieng shwa nadien, namar ka jingpep skul ki khynnah haka rta ba dang rit ka pyllong iaki ban shongkha kloi,bad ymdei maki ba mad iaka jingeh dei ki kmie ki kpa jong ki ba mad nyngkong ka jingeh,namar maki ban kit iaka lyngkor,bad i la kren ruh shaphang ka jindon ki resort haki thain jongngi,ym bangi pyrshah iaka jingdon ki jaka ngohkai pyrthei bad ki jaka sahkai pyngkat shaki thain,hynrei ki trai jongka resort kidei ban phikir bhah,namar bun ki khun samla jongngi ki ba dang haki teen age kilah sdang shah pynbiej bad sa leh daki kam awria bad sa wanrah bun ki jinpang naduh ka jingpang Aids bad HIV.
Na la liang ki trai jongki Resort la ai jingkren da u Dapmain Suchiang i la ong ruh ba ka jing don jong ki jaka jngoh kai pyrthei ka wanrah iaki jingkylla kiba bun khamtam haka kamai kajih bad ka jingiohkam ioh jam iaki khun samla jong ka thaiñ,bad naka liang ki trai jongka resort ngi long kiba phikir ban peit pyrman bha iaka iaid ka ieng jong ki nongwan peitkai bad sah kai haki jaka sah khnang ba ymdon ki kam awria bad ki kam jakhlia khmatam hakine ki por ba jyllei palat ki kam kha-ï met jongki khynthei kiba lasdang ban phrung wat sha ngi ki thaiñ nongkyndong.
Lah ioh jingkren ruh na i samla Ladaplin Hayong ba dei ruh i President ka KSU Women’s Wing WJHD, i la ong ‘ Ka Awareness program ba nyngkong ka sdang nala ing,ki kmie ki kpa kidei ban lumlang iaki khun hakawei ka kamra bad sadang ban ai ka jingsneng jingkhraw,namar ka matti jongka ing kasem jing ngi ki khun khasi khara ka shong hangi ki khynthei lada ngim lah ban sneng ban kraw iaki khun ki kti jong ngi haka rta badang lung bunsien kinsa iaid sakma.ka phang ba kongsan badei ban pynshai khambha kadei na u District Child Protection Officer i sir S.Passah’ i la ai shibun ki jingsneng iaki khun samla kiba dang don haka rta ba hapoh ki teen age, i la ong bunsien haba ka kmie ka iap u kpa u lah ieh iaki khun,haka jaka ban ri ban sumar ne ban ai ka jingiada pynban u phet ,nakata ka daw bunsien kiba ngat haka jingshah leh bei ijot kidei ki khunswet,namar ki duna ki nongsumar,kynmaw ka aiñ kadei kaba eh tam iaki baleh ia kane ka kam sniew,kum ka Pocso act bad kiwei kiwei de ki aiñ.kyntang iawai hashwa ban pynkut la ioh jingklam ai khublei khatduh na u samla Leiki Richard Tyngkan badei ruh u General Secretary ka KSU Kupli Area Circle.
Da ka ‘Awareness program’ pyllong ka KSU Kupli Area Circle halor ka phang “Ka Child Related Issues”


